İzmir 14°
Aliağa Son Dakika İzmir, Aliağa, Türkiye ve dünyadan günün ajandası
Son Dakika

Yeni Parti kurultayı: Hangi riskler öne çıkıyor?

Yeni Parti'nin 160 kişilik Parti Meclisi her toplantısını tam üye ile yapmayacak. MYK'nın 18 kişiden oluşması bekleniyor. Yeni Parti ile ilgili tartışmalar neler?

Yeni Parti kurultayında konuşma yapan genel başkan ve katılımcı kalabalık

Yeni Parti, ilk kurultayını genişleyen kadroları ve iktidar hedefiyle tamamlarken yenilenme iddiasının ne kadar gerçekçi olduğu ve parti içi demokrasi gibi farklı konularda eleştirilerin odağında.

CHP'deki mutlak butlan kararının ardından Özgür Özel liderliğinde yaz aylarında kurulan Yeni Parti, ilk kurultayıyla örgütsel yapılanmasında yeni bir aşamaya geçti. Özel, hafta sonu Ankara'da düzenlenen kurultayda tek aday olarak girdiği seçimde geçerli oyların tamamını alırken delegeler genel başkanın hazırladığı 160 kişilik Parti Meclisi (PM) listesini onayladı.

Yeni Parti ilk kurultayını gerçekleştirmesiyle Siyasi Partiler Yasası'na göre Mayıs ayından itibaren yapılacak bir seçime katılabilecek.

Ancak kurultay sonrasındaki tartışmalar partinin adındaki gibi ne kadar "yeni" olduğu, kadroların genişlemesinin seçmene nasıl yansıyacağı, karar süreçlerinin ne kadar katılımcı olacağı ve partinin CHP'den farklılığını nasıl ortaya koyacağı gibi konular üzerinde yoğunlaşıyor.

Partinin yeni kadroları ise ayrıca iktidarın baskısının giderek artması ve dokunulmazlıkların kaldırılması gibi risklerle karşı karşıya.

Yeni Parti'nin geniş kadrosu nasıl çalışacak?

Kurultayda delegelerin oylarıyla seçilen Parti Meclisi 80 kişiden önce 150'ye, ardından 160'a çıkarılarak farklı mesleklerden uzmanlara yönetimde daha fazla yer açtı. Açıklama yapan parti yetkililerine göre ekonomi, dış politika, siyaset, eğitim ve sağlık alanlarından katılımlar partinin iktidara hazırlık iddiasının kadrolara yansıması.

Yeni yapılanma ile PM 80 kişilik yasama, 40 kişilik örgüt ve 40 kişilik politika geliştirme grubunu aynı kurulda buluşturdu.

Parti yetkilileri politika geliştirme kurulunun ilk başta 30 olarak düşünüldüğünü ama sonra çok değerli isimlerin dışarıda kalmasının uygun olmayacağı düşüncesiyle bu sayının 40'a çıkarıldığını ve böylelikle toplam 160 üyeli bir PM olduğunu belirtiyorlar.

Yeni Partili yetkililere göre ortada olağanüstü şartlar altında kurulan bir parti bulunuyor ve bu şartlar bundan sonra da hafiflemeyecek, hatta daha da kötüleşecek. Yetkililer bu nedenle "ne milletvekilleri ne de partiye zor dönemde emek vererek bedel ödeyen isimlerin dışarıda bırakılmak istendiğini" söylüyor.

Bu arada PM'deki politika geliştirme kurulunun seçim sürecinde farklı alanlarda politikalar geliştirmesi planlanıyor. Politika geliştirme grubunun temel görevleri arasında güncel siyaseti izlemek, partinin politika önerilerini oluşturmak ve seçim çalışmalarında kullanılacak siyasi içeriği hazırlamak var. Parti örgütünün ise bu önerileri sahada seçmene anlatması hedefleniyor.

Yeni yapılanmanın işleyişine ilişkin beklenti, bütün üyelerin her konuyu aynı toplantıda tartışmasından ziyade çalışma alanlarına göre ayrışmış grupların faaliyet yürütmesi yönünde.

PM'den bir isim, yasama, örgüt ve politika geliştirme gruplarının ağırlıklı olarak kendi alanlarında çalışacağını, ihtiyaç duyulan başlıklarda komisyonlar aracılığıyla ortak çalışmalar yapılabileceğini belirtiyor.

Yeni Parti'nin Merkez Yönetim Kurulu'nun ise 18 kişiden oluşması bekleniyor. Yeni Parti'nin 21 Kasım Cumartesi yapılacak PM toplantısında MYK üyelerinin belirlenmesi planlanıyor.

CHP mirası mı yeni siyasi kimlik mi?

Yeni Parti kurultayına yöneltilen eleştirilerden biri de ne kadar "yeni" olduğu. Yeni Parti'nin CHP'nin devamı gibi görünmek yerine farklı toplumsal kesimlere ulaşabilecek bir kimlik oluşturması gerektiğine dikkat çekiliyor.

Bu nedenle Yeni Parti'nin CHP ile ilişkisini nasıl tanımlayacağı, farklı seçmen gruplarına nasıl ulaşacağı gibi konular önümüzdeki dönemdeki mücadele alanlarından bazıları olarak öne çıkıyor.

Aynı zamanda gençlere daha çok alan açılması, CHP döneminden eski bazı isimlerin yönetimde artık yer almaması gerektiğine ilişkin de yorumlar yapılıyor.

Parti yetkilileri ise bu eleştirilere ve yorumlara karşılık yenilenmenin bütün kadroların ilk kez siyasete giren kişilerden oluşması anlamına gelmediğini söyleyerek asıl değişimin siyaset yapma biçiminde ve yönetim anlayışında ortaya çıkması gerektiğini savunuyor. CHP'den miras alınan örgütün ve şu anda 800 bine ulaşan üyelerin yapısının, aralarındaki dengenin ancak eski siyasetçiler tarafından bilinebileceği de yönetimin aktardığı bir husus.

Bu arada PM üyelerinden en az oy alan isimlerin dahi delegelerin yüksek oranda oyunu aldığına dikkat çekilerek yapılan bazı eleştirilerin parti örgütlerinde karşılığı olmadığı belirtiliyor.

Blok liste katılım vaadiyle örtüşüyor mu?

Kurultayın tartışma başlıklarından birini PM ve Yüksek Disiplin Kurulu seçimlerinin blok listeyle yapılması oluşturdu.

Eski CHP İzmir Milletvekili Atilla Sertel, çarşaf liste yerine blok listenin tercih edilmesini, Özel'in parti içi demokrasi konusunda verdiği sözlerle çelişkili buldu. Sertel, genel başkanın listesi dışında yönetime girmek isteyenlerin yarışma imkânının sınırlanmasını eleştirdi.

Parti yönetimine göre ise blok liste uygulaması PM'nin 160 kişiden oluşması nedeniyle bir kereliğine ve teknik açıdan zaruri olarak alındı. Yetkililer 150-160 kişinin çarşaf liste ile oylanmasının mümkün olmadığını söylerken, buna ek olarak delegelerin çok iyi tanımayıp alanında uzman olan bazı isimlerin dışarda kalması riskinin de alınmak istemediğini belirtiyor.

Yeni Parti'yi bekleyen dokunulmazlık riski

Kurultayın ardından fon krizi ile ilgili dosyaları açıklama kararı alan Yeni Parti iktidarın artan baskısı ve dokunulmazlıkların kaldırılması riski ile de karşı karşıya.

Erzincan Miletvekili Mustafa Sarıgül'le ilgili soruşturmaların gündeme gelmesiyle Özgür Özel dahil Yeni Partili bazı milletvekillerinin dokunulmazlıkların kaldırılabileceğine ilişkin iddialar gündeme gelmişti.

İktidardan bu yönde henüz atılan somut bir adım bulunmuyor. Ancak Adalet Bakanı Akın Gürlek'in Yeni Parti Milletvekili Turan Taşkın Özer'e yönelik "Milletvekili olmasaydın evin aranacaktı" sözleri ve MHP'nin yolsuzluk ile rüşvet suçlarının dokunulmazlık kapsamından çıkarılması önerisi, tartışmanın Sarıgül dosyasıyla sınırlı kalmayabileceğine işaret ediyor.

Mutlak butlan kararı ile göreve gelen CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu ise 14 Kasım'daki açıklamasında "Yolsuzluk dosyalarının dokunulmazlığı olmaz" diyerek bu tür dosyalarda dokunulmazlıkların kaldırılmasını destekleyeceği mesajını verdi.

TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş, 28 Eylül'de yaptığı açıklamada Meclis'te Anayasa Adalet Karma Komisyonu'nda 1096 dosya bulunduğunu açıklamıştı.

Meclis teamüllerine göre dosyalar yasama dönemine sonuna bırakılıyor. Aksi bir karar alınması durumunda ise Karma Komisyon'un dokunulmazlığın kaldırılması yönündeki rapor önce Genel Kurul gündemine alınıyor, ardından Genel Kurul'da yapılacak oylamada toplantıya katılanların salt çoğunluğu ile en az 151 kabul oyu ile dokunulmazlık kaldırılabiliyor.

Genel uygulamaya göre açık yapılan oylamada her bir fezleke ayrı ayrı karara bağlanıyor.